همایش آروین البرز SEPJR 2 4 2026 05 27 بررسی رابطه بین مقایسه اجتماعی در اینستاگرام با تصویر بدنی و رضایت از زندگی در دختران نوجوان ۱۳ تا ۱۸ ساله در شهر تبریز بررسی رابطه بین مقایسه اجتماعی در اینستاگرام با تصویر بدنی و رضایت از زندگی در دختران نوجوان ۱۳ تا ۱۸ ساله در شهر تبریز 686 701 10.22051/jera.2021.31891.2698 FA آنا دانشگاه آزاد اسلامی واحد تبریز 2026 05 27 گسترش روزافزون استفاده از شبکه‌های اجتماعی، به‌ویژه اینستاگرام، موجب شده است که این فضا نقش مهمی در شکل‌گیری نگرش نوجوانان نسبت به خود، بدن و کیفیت زندگی ایفا کند. در این میان، مقایسه اجتماعی یکی از مهم‌ترین پیامدهای روان‌شناختی استفاده از اینستاگرام محسوب می‌شود؛ زیرا کاربران به طور مداوم خود را با تصاویر و سبک زندگی دیگران مقایسه می‌کنند. پژوهش حاضر با هدف بررسی رابطه بین مقایسه اجتماعی در اینستاگرام با تصویر بدنی و رضایت از زندگی در دختران نوجوان ۱۳ تا ۱۸ ساله در شهر تبریز انجام شد. روش پژوهش از نوع توصیفی ـ همبستگی بود. جامعه آماری شامل تمامی دختران نوجوان ۱۳ تا ۱۸ ساله استفاده‌کننده از اینستاگرام بود که از میان آن‌ها نمونه‌ای به روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شد. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه مقایسه اجتماعی در اینستاگرام، پرسشنامه تصویر بدنی و پرسشنامه رضایت از زندگی بود. داده‌ها با استفاده از آمار توصیفی، ضریب همبستگی پیرسون و رگرسیون خطی تحلیل شدند. نتایج پژوهش نشان داد که بین مقایسه اجتماعی در اینستاگرام و تصویر بدنی رابطه منفی و معناداری وجود دارد؛ به طوری که افزایش مقایسه اجتماعی با کاهش رضایت از تصویر بدنی همراه بود. همچنین بین مقایسه اجتماعی در اینستاگرام و رضایت از زندگی نیز رابطه منفی و معناداری مشاهده شد. یافته‌های تحلیل رگرسیون نشان داد که مقایسه اجتماعی در اینستاگرام توان پیش‌بینی تصویر بدنی و رضایت از زندگی را دارد. به عبارت دیگر، نوجوانانی که زمان بیشتری را صرف مقایسه خود با دیگران در اینستاگرام می‌کنند، بیشتر در معرض نارضایتی بدنی و کاهش رضایت از زندگی قرار می‌گیرند. بر اساس یافته‌های پژوهش، می‌توان نتیجه گرفت که استفاده آگاهانه از شبکه‌های اجتماعی و ارتقای سواد رسانه‌ای نوجوانان می‌تواند نقش مهمی در کاهش پیامدهای منفی روان‌شناختی ناشی از مقایسه اجتماعی داشته باشد. همچنین طراحی برنامه‌های آموزشی و مشاوره‌ای برای تقویت عزت‌نفس، پذیرش بدن و مدیریت استفاده از شبکه‌های اجتماعی در میان نوجوانان ضروری به نظر می‌رسد. گسترش روزافزون استفاده از شبکه‌های اجتماعی، به‌ویژه اینستاگرام، موجب شده است که این فضا نقش مهمی در شکل‌گیری نگرش نوجوانان نسبت به خود، بدن و کیفیت زندگی ایفا کند. در این میان، مقایسه اجتماعی یکی از مهم‌ترین پیامدهای روان‌شناختی استفاده از اینستاگرام محسوب می‌شود؛ زیرا کاربران به طور مداوم خود را با تصاویر و سبک زندگی دیگران مقایسه می‌کنند. پژوهش حاضر با هدف بررسی رابطه بین مقایسه اجتماعی در اینستاگرام با تصویر بدنی و رضایت از زندگی در دختران نوجوان ۱۳ تا ۱۸ ساله در شهر تبریز انجام شد. روش پژوهش از نوع توصیفی ـ همبستگی بود. جامعه آماری شامل تمامی دختران نوجوان ۱۳ تا ۱۸ ساله استفاده‌کننده از اینستاگرام بود که از میان آن‌ها نمونه‌ای به روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شد. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه مقایسه اجتماعی در اینستاگرام، پرسشنامه تصویر بدنی و پرسشنامه رضایت از زندگی بود. داده‌ها با استفاده از آمار توصیفی، ضریب همبستگی پیرسون و رگرسیون خطی تحلیل شدند. نتایج پژوهش نشان داد که بین مقایسه اجتماعی در اینستاگرام و تصویر بدنی رابطه منفی و معناداری وجود دارد؛ به طوری که افزایش مقایسه اجتماعی با کاهش رضایت از تصویر بدنی همراه بود. همچنین بین مقایسه اجتماعی در اینستاگرام و رضایت از زندگی نیز رابطه منفی و معناداری مشاهده شد. یافته‌های تحلیل رگرسیون نشان داد که مقایسه اجتماعی در اینستاگرام توان پیش‌بینی تصویر بدنی و رضایت از زندگی را دارد. به عبارت دیگر، نوجوانانی که زمان بیشتری را صرف مقایسه خود با دیگران در اینستاگرام می‌کنند، بیشتر در معرض نارضایتی بدنی و کاهش رضایت از زندگی قرار می‌گیرند. بر اساس یافته‌های پژوهش، می‌توان نتیجه گرفت که استفاده آگاهانه از شبکه‌های اجتماعی و ارتقای سواد رسانه‌ای نوجوانان می‌تواند نقش مهمی در کاهش پیامدهای منفی روان‌شناختی ناشی از مقایسه اجتماعی داشته باشد. همچنین طراحی برنامه‌های آموزشی و مشاوره‌ای برای تقویت عزت‌نفس، پذیرش بدن و مدیریت استفاده از شبکه‌های اجتماعی در میان نوجوانان ضروری به نظر می‌رسد. /downloadfilepdf/12547